Αυτό που μας ενδιαφέρει στον δρόμο και συγκεκριμένα σε αυτό το «τρισδιάστατο ισόγειο» είναι εκείνο το οριζόντιο κατά μήκος όριό του. Εκεί που αρχίζει δηλαδή ο κτιριακός όγκος και κατ’ επέκταση η εμπορική δραστηριότητα. Οι ποιότητες αυτές που διαμορφώνουν την εικόνα και την αίσθηση του δρόμου που θα μπορούσαν χωρικά να χαρακτηριστούν ως «ενδιάμεσος χώρος». Εκείνη η ζώνη που το δημόσιο συναντά το ημιδημόσιο και το ιδιωτικό, εκείνη η εύθραυστη ζώνη που οπτικά και ποιοτικά ορίζει το πεδίο δράσης δρόμος και ταυτόχρονα τον καθιστά ως τέτοιον.Μέσα από την μέχρι τώρα παρατήρηση και ανάλυση έχουν προκύψει τα εξής θέματα:
- Η σχέση της εισόδου των καταστημάτων με το επίπεδο του δρόμου. Σε αρκετές περιπτώσεις συναντά κανείς διαφορά επιπέδου, είτε προς τα πάνω είτε προς τα κάτω. Τι αίσθηση έχει κανείς όταν κατεβαίνει για να μπει σε ένα μαγαζί, όταν ανεβαίνει ή όταν κινείται στο ίδιο επίπεδο;
- Η μορφή των προθηκών ποικίλει ανάλογα με την παλαιότητα του κτίσματος στο οποίο ανήκει το κατάστημα, ανάλογα με τον δρόμο και την κοινωνική ιστορία του και ανάλογα βέβαια με την χρήση και τις ανακαινίσεις που έχει υποστεί. Παρατηρούμε λοιπόν προθήκες προεξέχουσες και υπερυψωμένες κατά βάση. Είναι ο πιο συνήθης τρόπος παρουσίασης της βιτρίνας. Δεν λείπουν όμως και παραδείγματα προθηκών σε υποχώρηση ή ακόμα, σε ανακαινισμένα μαγαζιά (κυρίως αλυσίδες) απουσία προθήκης και χρήση ενιαίου από πάνω έως κάτω τζαμιού. Πώς αλλάζει αυτή η ποικιλία την αίσθηση του ισογείου και τι δυναμικές αναπτύσσονται με τον δρόμο;
- Οι χρήσεις στο ισόγειο που καθορίζουν τον χαρακτήρα του δρόμου και ορίζουν τι μπορεί να είναι διάφανο και τι όχι. Σε περιπτώσεις για παράδειγμα ιατρείου στο ισόγειο η διαφάνεια δεν είναι θεμιτή ή ακόμα, σε άλλες όπου παλιά μαγαζιά γίνονται γραφεία (μάλιστα κυρίως αρχιτεκτονικά ή design, είναι πολύ της μόδας) η διατήρηση της διαφάνειας επιδιώκεται ως επικοινωνιακό μέσο πάλι αλλά και ως επιθυμητή συνθήκη εργασίας (για τους αρχιτέκτονες η σχέση με τον δημόσιο βίο της πόλης και την οπτική επαφή με τον δρόμο είναι εργαλεία).
- Οι είσοδοι των καταστημάτων που κατά κανόνα είναι σε υποχώρηση από το οριζόντιο επίπεδο του δρόμου. Οι σιδεριές, οι μικρές πόρτες και τα πλέγματα που προστίθενται από τους ιδιοκτήτες για την ασφάλεια και καθαριότητα της υποχωρημένης εισόδου αρνούνται στον περαστικό, τις ώρες που το κατάστημα παραμένει κλειστό, τον ημιδημόσιο χώρο που θα μπορούσε να λειτουργήσει σαν προέκταση του πεζοδρομίου (σε περιπτώσεις κακοκαιρίας το υποτιμημένο αυτό τμήμα αυτόματα μετατρέπεται σε στάση τραμ, τηλεφωνικό θάλαμο, καπνιστήριο,..)
- Το αίσθημα ασφάλειας στους δρόμους ενισχύεται από βιτρίνες και μαγαζιά που παραμένουν φωτισμένα το βράδυ καθώς και από ισόγειους χώρους συνεστίασης (εστιατόρια, bar).
- Η οικειοποίηση του δημόσιου χώρου από τους ιδιοκτήτες μέσω stands, διαφημιστικών πινακίδων και τραπεζιών στο πεζοδρόμιο.
- Η σηματοδότηση στο επίπεδο του δρόμου/πεζοδρομίου -ο δρόμος ως καμβάς- που λειτουργεί ως επικοινωνιακό μέσο προβολής του καταστήματος ή ακόμα και του δήμου (στην Margaretenstrasse βλέπει κανείς διάσπαρτες μαργαρίτες βαμμένες στο πεζοδρόμιο, σήμα κατατεθέν του 5ου διαμερίσματος Margareten)
- Η στέγαση κατά μήκος των καταστημάτων συναντάται σπάνια και πρόκειται κυρίως για τέντες (πάλι σε πολλές περιπτώσεις επικοινωνιακό μέσο), οι οποίες τον χειμώνα αποσύρονται. Πώς μπορεί να επηρεάσει αυτό την ποιότητα της κίνησης του περαστικού;
- Η διαχείριση της βιτρίνας
- Η αντανάκλαση (βλ’ προηγούμενο post “some seconds on the street”)
Οι βασικοί ακτινωτοί άξονες που συνδέουν το ιστορικό κέντρο και την περίφημη Ringstrasse με τα προάστια και τον δακτύλιο (Guertel) αποτελούν αντιπροσωπευτικά παραδείγματα εμπορικών δρόμων στην πόλη αλλά και έχουν εξαιρετικό ενδιαφέρον λόγω ακριβώς της θέσης τους ανάμεσα στο τουριστικό κέντρο και τα ‘πραγματικά’ προάστια.
